مقایسه ریپل با بیت کوین | کدام برای سرمایه گذاری بهتر است؟

بیت کوین به عنوان اولین و بزرگترین ارز دیجیتال، نماد استقلال مالی از سیستم سنتی است. اما آیا این سیستم کند و پرهزینه، پاسخگوی نیازهای دنیای مدرن است؟ در طرف دیگر، ریپل با هدف همکاری با بانک‌ها، سرعت و کارایی بی‌نظیری را ارائه می‌دهد، اما این همکاری به قیمت تمرکزگرایی تمام شده است. این دو مسیر کاملاً متفاوت، سرمایه‌گذاران را در یک دوراهی کلیدی قرار می‌دهد: سرمایه‌گذاری روی یک انقلاب غیرمتمرکز یا یک تکامل کارآمد؟ در این مقاله عمیق، با جدیدترین آمار و داده‌ها، به مقایسه ریپل با بیت کوین می‌پردازیم تا به این سوال پاسخ دهیم.

جدول مقایسه ریپل و بیت کوین

این جدول خلاصه‌ای از مهم‌ترین تفاوت‌های این دو ارز دیجیتال را نشان می‌دهد. این مقایسه به شما کمک می‌کند تا در یک نگاه، یک دید کلی و دقیق از هر دو پروژه به دست آورید.

تفاوت ماهیت و هدف بیت کوین و ریپل

ریشه‌ای‌ترین بخش در مقایسه ریپل با بیت کوین، به فلسفه و هدف اولیه آن‌ها برمی‌گردد. این دو پروژه نماینده دو دیدگاه کاملاً متضاد برای آینده پول و خدمات مالی هستند.

• بیت کوین: یک سیستم مالی کاملاً مستقل و غیرمتمرکز است که به دنبال حذف واسطه‌ها (بانک‌ها و دولت‌ها) طراحی شده.
• ریپل: یک تکنولوژی برای بهبود و کارآمد کردن سیستم مالی موجود است که با همکاری نزدیک با بانک‌ها و موسسات مالی کار می‌کند.

در ادامه این دو دیدگاه متفاوت را عمیق‌تر بررسی می‌کنیم.

بیت کوین: طلای دیجیتال و نماد استقلال مالی

بیت کوین در سال ۲۰۰۹ به عنوان پاسخی به بحران مالی جهانی و عدم شفافیت بانک‌ها معرفی شد. هدف اصلی آن، همانطور که در وایت‌پیپر ساتوشی ناکاموتو آمده، ایجاد یک سیستم پول نقد الکترونیکی همتا به همتا بود.

این سیستم به هیچ نهاد مرکزی وابسته نیست و این ویژگی، بیت کوین را به یک دارایی برای ذخیره ارزش تبدیل کرده است. با ارزش بازاری که اغلب بیش از ۵۰٪ از کل بازار کریپتو را تشکیل می‌دهد، بیت کوین به عنوان طلای دیجیتال شناخته می‌شود.

سیاست پولی قابل پیش‌بینی آن، یعنی عرضه محدود به ۲۱ میلیون سکه و رویداد هاوینگ هر چهار سال، آن را به ابزاری جذاب برای محافظت از سرمایه در برابر تورم ارزهای فیات تبدیل کرده است.

ریپل: جایگزینی سریع و ارزان برای سوئیفت (SWIFT)

در مقابل، شرکت ریپل لبز از ابتدا به دنبال حل یک مشکل مشخص در سیستم مالی سنتی بود: پرداخت‌های بین‌المللی. سیستم سوئیفت که امروزه بیش از ۱۱,۰۰۰ موسسه مالی از آن استفاده می‌کنند، روزانه حدود ۵ تریلیون دلار را جابجا می‌کند اما این فرآیند ممکن است ۳ تا ۵ روز کاری طول بکشد.

ریپل با محصول خود به نام On-Demand Liquidity (ODL) که از ارز دیجیتال XRP استفاده می‌کند، این مشکل را حل می‌کند. هدف اصلی ریپل تبدیل شدن به یک پل نقدینگی است. بانک‌ها می‌توانند به جای نگهداری پول در حساب‌های مختلف در سراسر جهان (که به آن Nostro/Vostro گفته می‌شود)، پول خود را به XRP تبدیل کرده، در چند ثانیه به مقصد بفرستند و دوباره به ارز محلی تبدیل کنند.

مقایسه سرعت تراکنش بیت کوین و ریپل

سرعت یکی از مهم‌ترین معیارها برای هر شبکه پرداخت است و در این زمینه، مقایسه ریپل با بیت کوین یک تفاوت عظیم را آشکار می‌کند.

شبکه بیت کوین به دلیل معماری امنیتی خود، عمداً کند طراحی شده است. هر بلاک جدید به طور متوسط هر ۱۰ دقیقه یک بار ایجاد می‌شود و ظرفیت آن به حدود ۱ مگابایت محدود است. این ساختار باعث می‌شود که شبکه در بهترین حالت بتواند حدود ۴ تا ۷ تراکنش را در ثانیه (TPS) پردازش کند.

برای تراکنش‌های با ارزش بالا، توصیه می‌شود تا ۶ بلاک (یعنی حدود یک ساعت) برای اطمینان از نهایی و غیرقابل بازگشت بودن تراکنش منتظر بمانید. این سرعت برای انتقال‌های بزرگ و ذخیره ارزش مناسب است، اما برای پرداخت‌های روزمره ناکارآمد است.

در مقابل، شبکه ریپل برای سرعت بهینه شده است. تراکنش‌ها در این شبکه فقط ۳ تا ۵ ثانیه برای تایید نهایی نیاز دارند. شبکه ریپل به راحتی می‌تواند ۱۵۰۰ تراکنش در ثانیه را به صورت پایدار مدیریت کند، که بسیار نزدیک به توان عملیاتی شبکه‌های پرداخت بزرگی مانند ویزا (که حدود ۲۴,۰۰۰ TPS ادعا می‌کند اما به طور متوسط حدود ۱۷۰۰ TPS پردازش می‌کند) است.

البته، توسعه‌دهندگان بیت کوین برای حل مشکل مقیاس‌پذیری، راه‌حل‌های لایه دوم مانند شبکه لایتنینگ (Lightning Network) را توسعه داده‌اند. این شبکه که در حال حاضر بیش از ۱۴,۰۰۰ نود و ۵۰,۰۰۰ کانال فعال دارد، امکان انجام تراکنش‌های فوری و بسیار ارزان را فراهم می‌کند، اما پذیرش آن هنوز عمومی نشده و استفاده از آن پیچیدگی‌های خاص خود را دارد.

مقایسه کارمزد انتقال ریپل با بیت کوین

هزینه تراکنش، یکی دیگر از جنبه‌های کلیدی در مقایسه ریپل با بیت کوین است، به خصوص برای کاربرانی که به دنبال استفاده روزمره یا انجام معاملات مکرر هستند.

کارمزد در شبکه بیت کوین بر اساس یک سیستم حراجی کار می‌کند. کاربران برای اینکه تراکنششان سریع‌تر در بلاک بعدی قرار گیرد، باید کارمزد بالاتری پیشنهاد دهند. در زمان‌هایی که شبکه شلوغ است، مانند اوج بازار صعودی سال ۲۰۲۱ یا دوران محبوبیت توکن‌های BRC-20، کارمزد متوسط یک تراکنش به بالای ۶۰ دلار نیز رسید.

این هزینه بالا و غیرقابل پیش‌بینی، بیت کوین را برای پرداخت‌های خرد و روزمره کاملاً نامناسب می‌کند.

در مقابل، کارمزد در شبکه ریپل به طور عمدی بسیار پایین و پایدار طراحی شده است. هزینه استاندارد برای یک تراکنش XRP حدود ۰.۰۰۰۰۱ XRP است که معادل کسری بسیار ناچیز از یک سنت است. این کارمزد ثابت می‌ماند و تحت تاثیر شلوغی شبکه قرار نمی‌گیرد.

نکته مهم این است که این کارمزد به هیچ‌کس پرداخت نمی‌شود، بلکه برای جلوگیری از حملات اسپم، سوزانده شده و برای همیشه از عرضه کل حذف می‌شود. این مکانیزم یک اثر ضدتورمی بسیار ملایم در بلندمدت ایجاد می‌کند.

تفاوت استخراج و الگوریتم اجماع بیت کوین و ریپل

روش تایید تراکنش‌ها و تامین امنیت شبکه، یکی از بنیادی‌ترین تفاوت‌های معماری در مقایسه ریپل با بیت کوین است. این تفاوت، منشأ بحث‌های داغ در مورد تمرکزگرایی، امنیت و مصرف انرژی است.

• بیت کوین: از الگوریتم اثبات کار (Proof-of-Work) استفاده می‌کند که نیازمند استخراج (ماینینگ) و مصرف انرژی بسیار بالاست.
• ریپل: از الگوریتم اجماع پروتکل ریپل (RPCA) استفاده می‌کند که بر اساس رای‌گیری بین نودهای اعتبارسنج کار می‌کند و نیازی به استخراج ندارد.

در ادامه این دو مکانیزم را با جزئیات فنی بیشتری بررسی می‌کنیم.

بیت کوین: امنیت از طریق اثبات کار (PoW)

امنیت شبکه بیت کوین توسط هزاران ماینر در سراسر جهان تامین می‌شود. این ماینرها با استفاده از سخت‌افزارهای تخصصی (ASIC)، برای حل یک معمای ریاضی پیچیده رقابت می‌کنند. اولین ماینری که به جواب برسد، بلاک بعدی تراکنش‌ها را به زنجیره اضافه کرده و به عنوان پاداش، بیت کوین جدید و کارمزد تراکنش‌ها را دریافت می‌کند.

این فرآیند، امنیت شبکه را به شدت بالا می‌برد. برای انجام یک حمله ۵۱٪ (یعنی در دست گرفتن کنترل شبکه)، یک مهاجم باید قدرت محاسباتی بیشتری از نصف کل شبکه داشته باشد که با توجه به نرخ هش فعلی شبکه (Hashrate)، هزینه‌ای بالغ بر میلیاردها دلار دارد. اما این امنیت بی‌نظیر، به قیمت مصرف انرژی بسیار بالا به دست می‌آید.

ریپل: سرعت از طریق اجماع (RPCA)

شبکه ریپل نیازی به استخراج ندارد، زیرا تمام ۱۰۰ میلیارد XRP از همان ابتدا ایجاد شده‌اند. برای تایید تراکنش‌ها، این شبکه از یک سیستم رای‌گیری سریع و کارآمد استفاده می‌کند.

در این سیستم، گروهی از سرورهای مورد اعتماد به نام نودهای اعتبارسنج (Validators) به طور مداوم تراکنش‌ها را با یکدیگر مقایسه می‌کنند. زمانی که حداقل ۸۰٪ از این نودها بر سر صحت و ترتیب تراکنش‌ها به توافق برسند، آن دسته از تراکنش‌ها تایید و به دفتر کل اضافه می‌شوند.

انتقاد اصلی به این مدل، موضوع تمرکز است. ریپل لبز لیستی از نودهای پیش‌فرض و مورد اعتماد به نام (Unique Node List – UNL) را منتشر می‌کند که اکثر شرکت‌کنندگان در شبکه از آن استفاده می‌کنند. هرچند هر کسی می‌تواند یک نود اعتبارسنج راه‌اندازی کند، اما نفوذ به لیست UNL دشوار است و این موضوع کنترل نسبی را در دست ریپل و شرکای نزدیکش قرار می‌دهد.

مقایسه مصرف انرژی و اثرات زیست محیطی (ESG) ریپل با بیت کوین

در سال‌های اخیر و با افزایش اهمیت معیارهای محیطی، اجتماعی و حاکمیتی (ESG) برای سرمایه‌گذاران نهادی، مصرف انرژی به یک فاکتور کلیدی در مقایسه ریپل با بیت کوین تبدیل شده است.

بر اساس جدیدترین داده‌های مرکز مالی جایگزین دانشگاه کمبریج (CCAF)، مصرف سالانه برق شبکه بیت کوین حدود ۱۵۰ تراوات ساعت (TWh) تخمین زده می‌شود. این مقدار بیشتر از مصرف برق کل کشورهایی مانند پاکستان یا هلند است.

این موضوع انتقادات زیادی را به همراه داشته است. البته، طرفداران بیت کوین اشاره می‌کنند که بخش قابل توجهی از این انرژی (حدود ۵۰٪ طبق گزارش Bitcoin Mining Council) از منابع تجدیدپذیر یا گازهای هدررفته (flared gas) تامین می‌شود، اما همچنان حجم کلی مصرف انرژی بسیار بالاست.

در مقابل، ریپل یکی از سبزترین و پایدارترین ارزهای دیجیتال است. طبق گزارش خود شرکت ریپل، هر تراکنش XRP تنها ۰.۰۰۷۹ کیلووات ساعت انرژی مصرف می‌کند، در حالی که این عدد برای بیت کوین بیش از ۷۰۰ کیلووات ساعت است. این مزیت بزرگ، می‌تواند در آینده به پذیرش ریپل توسط بانک‌ها و شرکت‌هایی که به معیارهای ESG پایبند هستند، کمک شایانی کند.

وضعیت توزیع و تعداد سکه‌ها (Tokenomics) بیت کوین و ریپل

اقتصاد توکنی یک ارز دیجیتال، شامل عرضه کل، نرخ تورم و نحوه توزیع آن، تاثیر مستقیمی بر ارزش بلندمدت آن دارد. در این زمینه، مقایسه ریپل با بیت کوین دو مدل اقتصادی کاملاً متفاوت را به نمایش می‌گذارد.

بیت کوین: کمیابی دیجیتال و هاوینگ

مهم‌ترین ویژگی اقتصادی بیت کوین، عرضه کاملاً محدود و نهایی آن به ۲۱ میلیون واحد است. این کمیابی برنامه‌ریزی‌شده، آن را به یک دارایی ضدتورمی تبدیل کرده است.

علاوه بر این، نرخ تولید بیت کوین‌های جدید طی رویدادی به نام هاوینگ (Halving) هر ۲۱۰,۰۰۰ بلاک (تقریباً هر چهار سال) نصف می‌شود. آخرین هاوینگ در آوریل ۲۰۲۴ رخ داد و پاداش استخراج هر بلاک را از ۶.۲۵ به ۳.۱۲۵ بیت کوین کاهش داد. این شوک عرضه، از لحاظ تاریخی همیشه کاتالیزور یک بازار صعودی جدید بوده است.

ریپل: عرضه زیاد و سیستم امانی (Escrow)

در مقابل، ۱۰۰ میلیارد توکن XRP از ابتدا ایجاد شده است. در زمان نگارش این مقاله، حدود ۵۵ میلیارد آن در گردش است و حدود ۴۰ میلیارد دیگر در یک سیستم امانی رمزنگاری‌شده (Escrow) توسط ریپل لبز نگهداری می‌شود.

طبق یک قرارداد هوشمند، هر ماه در روز اول، یک میلیارد XRP از این حساب امانی آزاد می‌شود. ریپل لبز می‌تواند این مقدار را برای فروش به موسسات، تامین مالی پروژه‌ها یا سایر فعالیت‌های تجاری استفاده کند. به طور معمول، بخش بزرگی از آن (معمولاً بین ۷۰۰ تا ۸۰۰ میلیون XRP) که فروش نرفته، در پایان ماه به حساب امانی بازگردانده می‌شود.

این سیستم عرضه مداوم، همواره یکی از نگرانی‌های سرمایه‌گذاران بوده، زیرا می‌تواند فشار فروش مستمری بر قیمت XRP ایجاد کند و از رشد انفجاری آن جلوگیری کند.

بررسی سوددهی و سرمایه گذاری بیت کوین و ریپل

با در نظر گرفتن تمام تفاوت‌های فنی و اقتصادی، سوال نهایی برای هر سرمایه‌گذار این است: کدام یک در سال ۲۰۲۵ و پس از آن، پتانسیل سوددهی بیشتری دارد؟

بیت کوین: تاثیر ETFها و پذیرش نهادی

بیت کوین به عنوان لیدر بازار، یک گزینه نسبتاً محافظه‌کارانه‌تر برای سرمایه‌گذاری بلندمدت است. تایید ۱۱ صندوق قابل معامله در بورس (ETF) اسپات بیت کوین در ژانویه ۲۰۲۴ در آمریکا، یک نقطه عطف تاریخی بود. این صندوق‌ها در ماه‌های اولیه بیش از ۱۰ میلیارد دلار سرمایه خالص جذب کردند و راه را برای ورود سرمایه‌گذاران نهادی و صندوق‌های بازنشستگی به این بازار باز کردند.

علاوه بر این، شرکت‌های بزرگی مانند MicroStrategy هزاران بیت کوین را به عنوان دارایی ذخیره خود نگهداری می‌کنند. این پذیرش گسترده، کف قیمتی محکمی برای بیت کوین ایجاد کرده و آن را به یک جزء جدایی‌ناپذیر از سبد سرمایه‌گذاری مدرن تبدیل کرده است.

ریپل: نبرد حقوقی با SEC و آینده نامشخص

آینده ریپل به شدت به دو عامل کلیدی گره خورده است: نتیجه نهایی پرونده حقوقی طولانی‌مدت با کمیسیون بورس و اوراق بهادار آمریکا (SEC) و میزان پذیرش واقعی آن توسط بانک‌ها.

در جولای ۲۰۲۳، ریپل یک پیروزی قضایی مهم به دست آورد. قاضی آنالیسا تورس حکم داد که فروش XRP به سرمایه‌گذاران خرد در صرافی‌ها، فروش اوراق بهادار محسوب نمی‌شود. این حکم باعث جهش قیمت XRP و لیست شدن مجدد آن در صرافی‌های آمریکایی شد.

با این حال، همان قاضی حکم داد که فروش مستقیم XRP به موسسات مالی (Institutional Sales) به ارزش ۷۲۸ میلیون دلار، قرارداد سرمایه‌گذاری بوده و قوانین اوراق بهادار را نقض کرده است. این پرونده هنوز به طور کامل بسته نشده و سایه عدم قطعیت قانونی همچنان بر سر ریپل وجود دارد.

اگر ریپل بتواند این مانع قانونی را کاملاً پشت سر بگذارد و با چند بانک بزرگ برای استفاده از سرویس ODL خود قراردادهای عمومی امضا کند، پتانسیل رشد بسیار بالایی دارد. در غیر این صورت، ممکن است برای همیشه درگیر چالش‌های قانونی باقی بماند.

مقایسه مزایا و معایب بیت کوین و ریپل

این جدول به شما کمک می‌کند تا با مرور سریع مزایا و معایب هر ارز، تصمیم نهایی خود را بر اساس اولویت‌هایتان بگیرید.

آموزش خرید و فروش ریپل از صرافی بالینکس

اگر قصد دارید با استفاده از ریال و از طریق یک صرافی معتبر ایرانی اقدام به خرید ریپل کنید، صرافی بالینکس گزینه‌ مناسب و امن برای خرید XRP در ایران است. در گام اول، وارد سایت رسمی صرافی بالینکس شوید. اگر حساب کاربری ندارید، روی گزینه ثبت‌ نام کلیک کرده و شماره تلفن همراه خود را وارد نمایید.

پس از تکمیل مراحل اولیه ثبت‌ نام و تأیید شماره تماس، به بخش کیف پول بروید و گزینه واریز ریالی را انتخاب کنید. مبلغ مورد نظر را وارد کرده و از طریق درگاه بانکی، با کارت شتاب پرداخت خود را انجام دهید. موجودی شما بلافاصله به حساب کاربری‌تان در بالینکس افزوده می‌شود.

اکنون از منوی اصلی وارد بخش بازارها شوید. در لیست رمزارزها، جفت‌ارز XRP/IRT (ریپل به ریال) را پیدا کرده و روی آن کلیک کنید.

پس از ورود به صفحه معاملات ریپل، مقدار مورد نظر از ریپل (یا مبلغ ریالی معادل آن) را وارد کرده و روی گزینه خرید بزنید.

سفارش شما بلافاصله در بازار اجرا می‌شود (یا پس از رسیدن به قیمت تعیین‌شده)، و مقدار خریداری‌شده XRP به حساب شما در صرافی افزوده می‌شود. اگر بخواهید توکن‌های ریپل را بفروشید، از همین بخش، روی گزینه فروش کلیک کنید.

آموزش خرید و فروش بیت کوین

اگر قصد دارید با استفاده از ریال و از طریق یک صرافی معتبر ایرانی اقدام به خرید بیت‌ کوین کنید، صرافی بالینکس یک گزینه‌ مناسب، امن و کاربرپسند برای خرید BTC در ایران است. در گام اول، وارد سایت رسمی صرافی بالینکس شوید. اگر هنوز حساب کاربری ندارید، روی گزینه ثبت‌نام کلیک کرده و شماره تلفن همراه خود را وارد کنید. پس از تکمیل مراحل اولیه ثبت‌نام و تأیید شماره تماس، به بخش کیف پول بروید و گزینه واریز ریالی را انتخاب نمایید. مبلغ مورد نظر را وارد کرده و از طریق درگاه بانکی با کارت شتاب پرداخت خود را انجام دهید. موجودی ریالی شما بلافاصله به حساب کاربری‌تان در بالینکس افزوده خواهد شد.

اکنون از منوی اصلی وارد بخش بازارها شوید. در لیست رمزارزها، بیت کوین را انتخاب کرده و روی آن کلیک کنید.

پس از ورود به صفحه معاملات بیت‌ کوین، مقدار مورد نظر از BTC (یا مبلغ ریالی معادل آن) را وارد کرده و روی گزینه خرید بزنید. سفارش خرید شما در بازار اجرا می‌شود و مقدار خریداری‌شده بیت‌ کوین به کیف پول شما در بالینکس افزوده خواهد شد.

اگر قصد فروش بیت‌ کوین را داشته باشید، می‌توانید از همین بخش، گزینه فروش را انتخاب کرده و پس از وارد کردن مقدار، معادل ریالی آن را دریافت کنید.

جمع بندی مقاله مقایسه ریپل با بیت کوین

در نهایت، مقایسه ریپل با بیت کوین نشان می‌دهد که این دو پروژه برای حل مشکلات کاملاً متفاوتی طراحی شده‌اند. بیت کوین یک سیستم پولی مستقل و یک دارایی کمیاب برای ذخیره ارزش است که به دنبال ارائه جایگزینی برای سیستم مالی سنتی است. در مقابل، ریپل یک ابزار تکنولوژیک برای بهبود و کارآمدسازی همان سیستم مالی، به ویژه در حوزه پرداخت‌های بین‌مرزی است. انتخاب بین آن‌ها به استراتژی سرمایه‌گذاری، میزان ریسک‌پذیری و دیدگاه شما نسبت به آینده دنیای مالی بستگی دارد. بیت کوین گزینه باثبات‌تر و ریپل گزینه پرریسک‌تر با پاداش بالقوه بالاتر است.

سؤالات متداول درباره مقایسه ریپل با بیت کوین